WARSZAWA Naukowcy z 15 krajów przyjadą do Polski, aby prowadzić swoje badania w instytutach PAN. To 35 laureatów pierwszego konkursu stypendialnego PASIFIC (w drugim wyłonionych zostanie 15 kolejnych). O dwuletnie pobyty badawcze mogli aplikować uczeni z całego świata, reprezentujący wszystkie dziedziny naukowe. Na jedno miejsce aplikowało 10 osób. Większość pochodziła z Indii (80). Najwięcej projektów zostanie sfinansowanych z obszaru nauk ścisłych i technicznych (15). Badania obejmują 17 różnych dyscyplin. Stypendyści przyjadą do 22 instytutów PAN, najwięcej (po 3) do Instytutu Chemii Fizycznej oraz Instytutu Archeologii i Etnologii. Otrzymają miesięczne wynagrodzenie w wysokości ok. 2,5 tys. euro. Program o budżecie 11,7 mln € jest współfinansowany przez Komisję Europejską, która przekazała 3,7 mln €. Beneficjentami grantów Marie Skłodowska-Curie COFUND są także: NCN (POLONEZ i POLONEZ BIS) – łączny budżet 54 mln €/dofinansowanie 14,6 mln € (w sumie 231 naukowców), Instytut Nenckiego (Bio4Med) – 4,6/2,3 mln € (22), Instytut Chemii Fizycznej PAN (NaMeS) – 4,6/2,3 mln € (22), Uniwersytet Medyczny w Białymstoku (ImPRESS) – 3,6/1,6 mln € (15), Instytut Chemii Fizycznej PAN (PD2PI) – 2,6/1,4 mln € (15).
Fot. L’Oreal
WARSZAWA Sześć utalentowanych badaczek otrzymało stypendia L’Oréal-UNESCO Dla Kobiet i Nauki. W kategorii magisterskiej (20 tys. zł): Monika Gońka z Uniwersytetu Jagiellońskiego (nieobecna na gali), która poszukuje lepszych strategii leczenia dla dzieci z ostrą białaczką. W kategorii doktoranckiej (30 tys. zł): Magdalena Dąbrowska z Instytutu Chemii Bioorganicznej PAN za wykorzystanie narzędzi do edycji genomu w eksperymentalnej terapii chorób genetycznych i Natalia Ochocka-Lewicka z Instytutu Biologii Doświadczalnej im. Nenckiego PAN za poznanie różnorodności komórek odpornościowych w glejakach. W kategorii habilitacyjnej (35 tys. zł): dr Agata Szade z UJ za nowe metody terapeutyczne w leczeniu zaburzeń układu krwiotwórczego; dr Marzena Ciechomska z Narodowego Instytutu Geriatrii, Reumatologii i Rehabilitacji w Warszawie za nowe markery diagnostyczne chorób reumatycznych; dr Karolina Mikulska-Rumińska z UMK za poznanie podstaw molekularnych procesu ferroptozy. O stypendia ubiegały się w tym roku 132 kandydatki.
Fot. UŁ
TURKU/ŁÓDŹ Dr hab. Agnieszka Kurczewska, prorektor Uniwersytetu Łódzkiego ds. współpracy z otoczeniem, została wybrana na prezydenta-elekta The European Council for Small Business and Entrepreneurship. Jej kadencja przypadnie na lata 2023–2025. Będzie pierwszym prezydentem z Europy Środkowo-Wschodniej w historii organizacji. ECSB skupia europejskich naukowców zajmujących się przedsiębiorczością, którzy współpracują z praktykami oraz przyczyniają się do zwiększenia wpływu społecznego w tym obszarze. Powstała w 1988 roku i zrzesza obecnie około 400 członków reprezentujących 42 kraje. Dr hab. Agnieszka Kurczewska należy do ECSB od 10 lat, a od sześciu zasiada w Zarządzie tej organizacji. W czasie swojej kadencji stworzyła konkurs BLI (Best Learning Innovation), organizowała warsztaty naukowe dla młodych naukowców. Jest pomysłodawczynią i główną koordynatorką Akademii Przedsiębiorczości na Uniwersytecie Łódzkim.
Fot. PP
NOWY JORK/POZNAŃ Dr inż. Ewa Łukasik z Politechniki Poznańskiej została wybrana na wiceprezydenta Audio Engineering Society. Funkcję tę będzie pełnić w latach 2022–2023. AES to międzynarodowe stowarzyszenie inżynierii dźwięku. Powstało w 1948 roku. Zrzesza osoby zawodowo związane z techniką foniczną, naukowców i studentów uczelni technicznych oraz muzycznych, w tym informatyków. Obecnie liczy ponad 12 tys. członków, zgrupowanych w 210 sekcjach. Dr inż. Ewa Łukasik związana jest z Wydziałem Informatyki i Telekomunikacji PP. Pracuje w Zakładzie Badań Operacyjnych i Sztucznej Inteligencji w Instytucie Informatyki. Wśród jej zainteresowań naukowych są: automatyka, cyfrowe przetwarzanie sygnałów, metrologia elektryczna, systemy multimedialne, transmisja danych.
Fot. UŚ
LUBLIN Uznany autorytet w dziedzinie okulistyki otrzymał 18 listopada tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Medycznego w Lublinie. Od lat współpracuje z lubelskim środowiskiem naukowym, m.in. z Kliniką Okulistyki Ogólnej UM (w roku akademickim 2015/2016 był tam profesorem wizytującym), Kliniką Neurologii UM, Katedrą i Zakładem Farmakologii Doświadczalnej i Klinicznej UM oraz Wydziałem Biofizyki UMCS. Od 2019 roku pracuje w Centrum Okulistycznym Viselle w Erlangen. Zajmuje się m.in.: funkcjonalną i morfologiczną wczesną diagnostyką jaskry, chirurgią filtracyjną jaskry, selektywnymi testami psychofizycznymi i elektrofizjologicznymi do oceny drogi wzrokowej, multifokalnymi technikami stymulacji, a także mechanizmami neurodegeneracji siatkówkowej.
Fot. UŚ
KATOWICE Kataloński mistrz violi da gamba został 18 listopada doktorem honoris causa Uniwersytetu Śląskiego. To jedna z najbardziej wszechstronnych muzycznych osobowości nie tylko w Hiszpanii. Ratuje zapomniane klejnoty muzyczne, przywracając je praktyce wykonawczej ku radości słuchaczy. Należy do grona najwybitniejszych interpretatorów muzyki dawnej, zwłaszcza renesansu i baroku. Reprezentuje nurt autentyzmu. W 2008 roku został mianowany ambasadorem Unii Europejskiej ds. dialogu międzykulturowego i otrzymał tytuł Artysty UNESCO na rzecz Pokoju. To 64. osoba uhonorowana najwyższą godnością akademicką przez śląską uczelnię. Po ceremonii odbył się koncert, w którym bohaterowi wieczoru towarzyszyli na scenie David Mayoral i Enrique Solinis.
Fot. Bartosz Proll
LUBLIN Prof. Marek Pietraś, dyrektor Instytutu Nauk o Polityce i Administracji Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, otrzymał prestiżowy tytuł Najlepszego Zagranicznego Naukowca 2021 roku na Ukrainie. Przyznaje go Narodowa Akademia Nauk Ukrainy oraz Związek Naukowców Ukrainy, a przegłosowywany jest przez tamtejszy parlament. Prof. Pietraś został uhonorowany za wkład w rozwój współpracy naukowej pomiędzy oboma krajami. Jest autorem pionierskich publikacji w zakresie teorii stosunków międzynarodowych, niewojskowych wymiarów bezpieczeństwa międzynarodowego, procesów globalizacji oraz procesów regionalizacji w Europie Środkowej i Wschodniej, w tym stosunków Polski i Ukrainy. Inicjował podpisanie umów o podwójnym dyplomowaniu z kilkoma ukraińskimi uczelniami. Przewodniczy Radzie Programowej Centrum Europejskiego UMCS inicjującego współpracę między uczelniami Polski, Ukrainy i Francji.
WARSZAWA Studenci z Koła Naukowego „Eko-Energia” na Akademii Górniczo-Hutniczej zdobyli główną nagrodę w 11. konkursie dla młodych naukowców StRuNa. Jego celem jest docenienie studenckich zespołów naukowych, które w minionym roku akademickim zrealizowały najciekawsze projekty naukowe. Na AGH powstaje turbina, która przy pomocy zintegrowanego układu umożliwi regulację prędkości wiatru poprzez zastosowanie dyfuzora ze zmienną średnicą. Nagrodzono także KN Pojazdów i Robotów Mobilnych z Politechniki Wrocławskiej, KN ZZL „Experience” z Politechniki Łódzkiej, KN Miłośników Opery z Akademii Muzycznej w Łodzi, KN „Bioinvention” z Politechniki Białostockiej, zespoły PUT RocketLab z Politechniki Poznańskiej i PWR Racing Team oraz dr inż. Agatę Guzik-Kopyto z Politechniki Śląskiej. Z ponad 200 zgłoszeń do finału nominowano 21 zespołów, 7 opiekunów naukowych oraz 14 organizacji.
WARSZAWA Najlepsze studenckie inicjatywy oraz najbardziej aktywnych żaków Parlament Studentów RP wyróżnił podczas IX Gali „Pro Juvenes”. Nagrodzono: Kopalnię Talentów (AGH), akcję „Doceń Medyka” (Warszawski Uniwersytet Medyczny), Dni Świadomości Żywieniowej (Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie), projekt KLIMATYCZNI – Powierzchnie samoczyszczące (Uniwersytet Gdański), Studencki Dzień Jakości (Politechnika Gdańska), Zrzeszenie Studentów Niepełnosprawnych UAM Ad Astra (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu), Centrum Mediów AGH oraz studentów: Nicol Zielińską (Uniwersytet Medyczny w Łodzi), Weronikę Przybylską (AWF we Wrocławiu), Sylwię Zyzańską (Uniwersytet Jagielloński) i Macieja Cieciorę (UMCS). Za autorytet środowiska studenckiego uznano prof. Arkadiusza Mężyka (PŚ, KRASP), zaś za przyjaciela samorządności studenckiej prof. Tomasza Szapiro (SGH, RGNiSW).
Fot. Krzysztof Krzempek
GDAŃSK Konsorcjum naukowe, które ma działać na rzecz rozwoju morskiej energetyki wiatrowej, powołali rektorzy ośmiu polskich uczelni. Do podpisania umowy doszło na Politechnice Gdańskiej podczas posiedzenia Konwentu Morskiego. W obradach uczestniczył m.in. premier Mateusz Morawiecki. Konsorcjum tworzą uczelnie, które kształcą i prowadzą badania naukowe w obszarach związanych z morzem: Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie, Akademia Morska w Szczecinie, Uniwersytet Szczeciński, Federacja Akademii Wojskowych (Akademia Marynarki Wojennej i Lotnicza Akademia Wojskowa), Politechnika Gdańska, Politechnika Koszalińska, Uniwersytet Gdański oraz Uniwersytet Morski w Gdyni. Deklaracja zakłada m.in. doradztwo na etapie przygotowania inwestycji (rozpoznanie geologiczne, geofizyczne, oddziaływanie środowiskowe), nadzór naukowy przy ocenie merytorycznej ofert oraz w fazie budowy, eksploatację, diagnostykę i monitoring, zarządzanie morskimi farmami wiatrowymi.
WARSZAWA Centrum Foresightu i Internacjonalizacji powstało przy należącym do Sieci Badawczej Łukasiewicz Instytucie Organizacji i Zarządzania w Przemyśle „Orgmasz”. Celem utworzenia nowej jednostki jest wspieranie w budowaniu partnerstw, komercjalizacji wyników badań oraz przyspieszenie umiędzynarodowienia polskiej nauki poprzez zaangażowanie w europejskie granty badawcze. Udział Łukasiewicza w środkach przyznanych polskim instytucjom na B+R w Horyzoncie 2020 wynosi 3,1%. Ambicją zarządzających CFI jest podniesienie tego wskaźnika do ponad 10% do 2025 r. oraz udział 2/3 instytutów Łukasiewicza w Horyzoncie Europa (dotąd w projektach europejskich brało udział 14 z 33 instytutów). Pracami Centrum pokieruje Rafael Popper, ekspert z ponad 20-letnim międzynarodowym doświadczeniem w tematyce foresightu, dyrektor Executive Education in Foresight w Manchester Institute of Innovation Research. Podczas inauguracji CFI wolę współpracy z Łukasiewiczem wyraziło 10 instytucji, m.in.: ISI Fraunhofer, University of Manchester, Science Foundation Ireland, Austria Institute of Technology.
Fot. Anna Wojnar
KRAKÓW Światowy autorytet w dziedzinie kardiologii i kardiochirurgii dziecięcej otrzymał 29 listopada tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Uroczystość zorganizowano w formule hybrydowej. Kanadyjski uczony stworzył powszechnie obowiązujące podwaliny współczesnej kardiopatologii wad wrodzonych serca. Od 1965 r. do czasu przejścia na emeryturę pracował w Children’s Hospital Medical Center w Bostonie, gdzie założył unikatowy Zakład Kardiopatologii (Cardiac Registry), uchodzący za najlepsze na świecie laboratorium patologii serca. W latach 1975–2002 wszyscy kardiolodzy i kardiochirurdzy dziecięcy z Krakowa odbyli szkolenie w tym zakładzie. Krakowski ośrodek leczenia wrodzonych wad serca funkcjonuje w oparciu o szkołę prof. Van Praagha.
Fot. PL
LUBLIN Naukowcy z Politechniki Lubelskiej jako pierwsi w kraju opatentowali produkt komputerowy. To efekt zmiany przepisów Urzędu Patentowego RP, w wyniku której dopuszczono możliwość ochrony patentowej tego typu wynalazków, ale pod warunkiem ich powiązania z konkretnymi rozwiązaniami. Pomysł lubelskich inżynierów dotyczy stanu asymetrii, w jakim bateria, stanowiąca część systemu farmy fotowoltaicznej, działa z siecią elektroenergetyczną. Asymetria, która występuje, gdy napięcia w poszczególnych trzech fazach nie są sobie równe, staje się tym częstsza, im więcej farm fotowoltaicznych dołączonych jest do sieci. Zamiast przekształtników, które powodują powstawanie prądów pulsujących w magazynie energii, naukowcy z PL zaproponowali dodatkowy układ elektroniczny. Ma on moc kilku kilowatów i może zostać dołączony do już istniejącej instalacji. Jego zaletą jest to, że aktywnie tłumi prąd pulsujący, tym samym chroniąc baterię.
BRUKSELA Narodowe Centrum Badań i Rozwoju otrzymało 25 tys. euro za zajęcie II miejsca w premierowym konkursie European Innovation Procurement Awards (EUIPA). Jury doceniło „Sapera Innowacji” – strategię nowatorskich zamówień, które NCBR zastosowało do przeprowadzenia dziewięciu przedsięwzięć badawczych realizujących założenia Europejskiego Zielonego Ładu. Inicjatywy te realizowane są od grudnia 2020 roku ze środków Programu Inteligentny Rozwój. „Saper Innowacji” tworzy konkretne ramy dla uruchamianych działań, dzięki czemu strategia jest skalowalna, przejrzysta dla wykonawców, a także może zostać wykorzystana dla dowolnego portfolio projektów, których celem jest wywołanie znaczącej zmiany na rynku. Celem konkursu EUIPA jest zwrócenie uwagi na znaczenie współpracy zamawiającego z wykonawcą przy opracowywaniu i wdrażaniu innowacyjnych rozwiązań na rynek.
Fot. AGH
KRAKÓW/OPOLE Prof. Jacek Lipok, chemik i biotechnolog z Uniwersytetu Opolskiego (na fot. pierwszy z lewej), został laureatem prestiżowej nagrody im. prof. Kazimierza Bartla. Wręczana jest co roku podczas Święta Nauk Ścisłych w Akademii Górniczo-Hutniczej na zmianę przedstawicielom matematyki, fizyki i chemii, a więc dziedzin będących w polu zainteresowania patrona nagrody – wybitnego uczonego i rektora Politechniki Lwowskiej oraz pierwszego premiera Polski po przewrocie majowym. Zainteresowania naukowe prof. Lipoka koncentrują się wokół oceny aktywności biologicznej naturalnych i syntetycznych związków chemicznych, ukierunkowanej biosyntezy modulatorów metabolizmu, w tym leków i natraceutyków oraz analizy przebiegu procesów biokatalitycznych. Laureat jest prorektorem ds. nauki Uniwersytetu Opolskiego.
Fot. AGH
KRAKÓW Specjalista w dziedzinie mostownictwa oraz badań materiałów i konstrukcji, w tym także podziemnych, otrzymał 19 listopada tytuł doktora honoris causa Politechniki Krakowskiej. Naukowiec był przez wiele lat związany z Politechniką Warszawską, gdzie kierował Instytutem Dróg i Mostów. Od ponad 40 lat współpracuje z Wydziałem Inżynierii Lądowej PK. Jest prekursorem wprowadzenia w Polsce taśm kompozytowych do wzmacniania konstrukcji oraz zastosowania w mostownictwie konstrukcyjnego betonu samozagęszczonego (łuki Mostu Zamkowego w Rzeszowie). Brał udział w projektowaniu wielu obiektów mostowych i tunelowych, sprawował również nadzór nad ich wykonywaniem (betonowy most przez Odrę w Opolu, betonowy podwieszony Most Rędziński we Wrocławiu, betonowy most przez Wisłę w Sandomierzu). Weryfikował wiele projektów konstrukcji budowlanych („Spodek” w Katowicach).
WARSZAWA Uniwersytet Jagielloński oraz Instytut Podstawowych Problemów Techniki PAN to tegoroczni zwycięzcy konkursu PRODOK wyłaniającego podmioty, które stwarzają najlepsze warunki do kształcenia doktorantów. Ocenie podlegają m.in.: rekrutacja na studia doktoranckie, ich organizacja, lektoraty, stypendia, badania naukowe, wspieranie współpracy międzynarodowej, obecność przedstawicieli doktorantów w uczelnianych i instytutowych gremiach. Kolejne miejsca zajęły: Politechnika Śląska i Uniwersytet Szczeciński. Nagrodę specjalną otrzymał Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie. Wśród instytutów drugi był Instytut Fizyki Jądrowej im. Henryka Niewodniczańskiego PAN. Za najlepszy Samorząd Doktorantów uznano ex aequo Radę Doktorantów Politechniki Wrocławskiej i Samorząd Doktorantów Uniwersytetu im Adama Mickiewicza w Poznaniu. Konkurs organizuje Krajowa Reprezentacja Doktorantów.
WARSZAWA W 17. edycji konkursu zgłoszono prawie 80 kandydatów. Nagrodę główną otrzymał dr hab. Piotr Rzymski z Uniwersytetu Medycznego im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu, który w odpowiedzi na pandemię COVID-19 przystępnie wyjaśnia Polakom treść publikacji naukowych dotyczących SARS-CoV-2 i przybliża wiedzę medyczną. Ponadto nagrodzono: dr Annę Łosiak z Instytutu nauk Geologicznych PAN (Naukowiec), Adama Zbyryta (Animator), 3LAB – pracownię innowacji z III LO w Gdyni (Zespół), Centrum Popularyzacji Nauki Politechniki Śląskiej (Instytucja) oraz dr. Łukasza Lamżę (Media). Za wzorcową politykę informacyjną i kontakt z mediami pozaregulaminową Nagrodę im. Tomasza Trzcińskiego przyznano Dominice Wojtysiak-Łańskiej z Fundacji na rzecz Nauki Polskiej. Konkurs organizują serwis Nauka w Polsce oraz Ministerstwo Edukacji i Nauki.
Opracował Mariusz Karwowski
Współpraca: Aneta Adamska, Wojciech Brakowiecki, Iwona Czajkowska-Deneka, Artur Dziekański, Piotr Karwowski, Maciej Kochański, Mariusz Kopiejka, Anna Korzekwa-Józefowicz, Mateusz Lipka, Małgorzata Syrda-Śliwa, Jolanta Szajbe, Jacek Szymik-Kozaczko, Paweł Śpiechowicz, Anna Żmuda-Muszyńska
Wykorzystano serwisy prasowe szkół wyższych, placówek badawczych i instytucji otoczenia nauki.
Więcej aktualności na naszej stronie internetowejwww.forumakademickie.pl
