logo
FA 11/2021 informacje i komentarze

Mariusz Karwowski

Latarnia kultury zaświeciła w Lublinie

Latarnia kultury zaświeciła w Lublinie 1

Przez trzy dni Lublin był stolicą kultury studenckiej. Swoje talenty muzyczne, teatralne, taneczne, filmowe, a także w visual art czy lifestyle’u prezentowało ponad 150 młodych artystów z całej Polski. Zorganizowano 57 występów, seansów, wystaw, warsztatów i paneli dyskusyjnych. W tych ostatnich głos zabrało 25 przedstawicieli instytucji centralnych i samorządowych oraz organizacji studenckich. W sumie w Ogólnopolskim Forum Kultury Studenckiej wzięło udział blisko 300 osób.

Wydarzenie było zwieńczeniem projektu zainicjowanego przed dwoma laty. Przez ten czas dokonano sieciowania akademickich centrów kultury (w przedsięwzięcie zaangażowało się 15 ośrodków) oraz przeprowadzono analizę stanu kultury studenckiej (o wynikach pisaliśmy w numerze 1/2021 FA). Forum odbywało się w legendarnej „Chatce Żaka”, gdzie od blisko sześciu dekad studenci znajdują przestrzeń do doświadczania i tworzenia kultury. To tu działały teatry alternatywne: „Gong 2”, „Provisorium”, „Grupa Chwilowa”, „Scena 6”, tutaj swoje kariery zaczynali Beata Kozidrak, Krzysztof Cugowski i Jan Kondrak, w tym wreszcie miejscu narodziły się tak ważne dla środowiska festiwale, jak „Bakcynalia” czy „Mikołajki Folkowe”.

– Mimo że kultura studencka jest zawieszona między resortami, nie do końca wiadomo, pod czyją kuratelą ma się znajdować, to powinna tkwić przede wszystkim mentalnie w naszych głowach – zainicjowała dyskusję Izabela Pastuszko, dyrektor „Chatki Żaka” i pomysłodawczyni Forum.

Od tego tematu trudno było uciec. Choć tematyka paneli dotyczyła różnorodnych zagadnień – od źródeł działalności twórczej i animacyjnej przez media akademickie po biznesowy model rozwoju kultury – zarówno na scenie, jak i w rozmowach kuluarowych najczęściej poruszano kwestię zmian systemowych, tak aby akademickie instytucje kultury mogły pozyskiwać środki na działalność z różnych źródeł. Na razie dla Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego są jednostkami uniwersyteckimi, a nie kulturalnymi, z kolei po środki z Ministerstwa Edukacji i Nauki nie mogą sięgać, bo ich działalność nie ma charakteru naukowego. Ważną deklarację w tym kontekście złożył Mateusz Adamkowski, dyrektor Departamentu Mecenatu Państwa MKiDN. – Jesteśmy jako resort otwarci na wspieranie również tego segmentu kultury, bo doceniamy jego znaczenie. To lubelskie Forum niech będzie dobrym zaczynem dialogu, jak by to zaangażowanie miało wyglądać – wyraził swoje oczekiwania przedstawiciel MKiDN.

Wtórował mu gospodarz wydarzenia, rektor UMCS prof. Radosław Dobrowolski. – Dobrze by było wspólnymi siłami doprowadzić do takiego stanu rzeczy, żeby sformalizować i tak umiejscowić kulturę studencką, aby rektorzy nie mieli dylematu co do adresu, pod którym należy ubiegać się o środki, a resorty potrafiły odpowiednio skierować strumień finansowania.

Dodał, że jego przepis na kulturę studencką jest dość prosty: najlepiej nie przeszkadzać, niczego nie narzucać, pole do działania zostawić młodym ludziom. – Należy stworzyć im taki ekosystem, w którym mogą realizować swoje pasje, dać przestrzeń, gdzie mogliby się spełniać.

Potwierdzeniem jego słów był towarzyszący debatom przegląd działań artystycznych. Wystąpiły m.in. zespoły: „Głośne szepty” z Politechniki Lubelskiej, „Space Swans” z PWSZ w Chełmie i Kwintet Nadęty z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. W strefie ruchu i słowa zaprezentowała się m.in. Grupa Tańca Flamenco z Uniwersytetu Gdańskiego, a studenci Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu porwali publiczność opartym na musicalu Mamma Mia show z piosenkami zespołu ABBA. Ponadto można było obejrzeć kilkanaście etiud stworzonych przez młodych filmowców, poznać kulturę i obyczaje Słowian oraz stworzyć świat z… papieru. Nie zabrakło miejsca dla miłośników fotografii.

– Gdy jako studenci przychodzimy na uczelnię, oczekujemy, że kilka lat kształcenia da nam dobry zawód. Ale czy ktoś pomyślał, że w tym okresie mamy też zdobyć kompetencje, które ukształtują człowieka nie tylko na poziomie zawodowym? Kultura studencka to tworzenie sztuki dla innych, ale też okazja do rozwoju osobistego i społecznego. Bez tego ogniwa nie można mówić o uniwersytecie kompletnym – przekonywał Mateusz Grochowski, przewodniczący Parlamentu Studentów RP. Przyznał jednocześnie, że z zaciekawieniem oczekuje efektów, jakie przyniesie Forum. Ma nadzieję, że dla wielu jednostek stanie się ono impulsem do działania.

– Jestem przekonana, że to wydarzenie będzie przełomowe w historii polskiej kultury studenckiej XXI wieku – oceniła Izabela Pastuszko.

Na zakończenie uczestnicy podpisali deklarację, w której zobowiązali się do stałej współpracy na rzecz twórczego rozwoju młodych ludzi oraz całej społeczności akademickiej. W uczelniach będących członkami projektu kształci się prawie 200 tys. żaków. „Naszym celem jest wypracowanie strategii w zakresie wspierania inicjatyw podejmowanych przez studentów w obszarze kultury i sztuki” – napisano w dokumencie.

Jednym z jego sygnatariuszy został Rafał Wiśniewski, dyrektor Narodowego Centrum Kultury. – Wiele się o kulturze studenckiej mówi, ale od jakiegoś czasu nie obserwujemy jakichś znaczących ruchów. Dlatego pryz okazji tego wydarzenia można powiedzieć, że otwieramy stare wino w nowej butelce. Forum ma pokazać dobre praktyki usieciowienia, różne działania kulturotwórcze, więziotwórcze. Choć Lublin nie ma bezpośredniego dostępu do morza, chciałbym, aby stał się latarnią wyznaczającą kierunek, w którym kultura studencka ma podążać – podsumował Wiśniewski, który otrzymał nagrodę Mecenasa Kultury Studenckiej.

Według zapewnień organizatorów Forum ma mieć charakter cykliczny i co roku odbywać się w innym ośrodku akademickim.

Mariusz Karwowski

Fot. Bartosz Proll

Forum Kultury Studenckiej tworzą:

Akademickie Centrum Kultury i Mediów UMCS „Chatka Żaka” w Lublinie, Akademickie Centrum Kultury „Alternator” Uniwersytetu Gdańskiego, Akademickie Centrum Kultury i Sztuki „Od Nowa” Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Akademickie Centrum Kultury Politechniki Częstochowskiej, Akademickie Centrum Kultury Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, Centrum Kultury i Kształcenia Ustawicznego Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie, Centrum Kultury Studenckiej „Mrowisko” Politechniki Śląskiej w Gliwicach; Centrum Kultury Studenckiej Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, Centrum Nauki i Kultury Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach, Strefa Kultury Studenckiej Politechniki Wrocławskiej, Strefa Kultury Studenckiej Uniwersytetu Szczecińskiego; Studenckie Centrum Kultury Uniwersytetu Opolskiego, Studenckie Radio Żak Politechniki Łódzkiej, Uczelniany Ośrodek Kultury Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach, Uniwersyteckie Centrum Kultury Uniwersytetu w Białymstoku

Latarnia kultury zaświeciła w Lublinie 2Latarnia kultury zaświeciła w Lublinie 3Latarnia kultury zaświeciła w Lublinie 4Latarnia kultury zaświeciła w Lublinie 5Latarnia kultury zaświeciła w Lublinie 6Latarnia kultury zaświeciła w Lublinie 7Latarnia kultury zaświeciła w Lublinie 8

Wróć