We wrześniu Katowice stały się naukowym centrum Europy. Ponad 300 młodych naukowców z całego kontynentu przyjechało do Miasta Nauki, by zmierzyć się z największymi wyzwaniami naszych czasów. 13 września 2024 r. w Muzeum Śląskim w Katowicach ogłoszono zwycięzców dwóch międzynarodowych konkursów: EU TalentOn i EUCYS, organizowanych we współpracy z Komisją Europejską.
Podczas kilku intensywnych dni, 108 młodych naukowców w wieku od 21 do 35 lat z 35 krajów rywalizowało w czteroosobowych zespołach, których zadaniem było wypracowanie najlepszego rozwiązania dla wyzwań stojących przed społeczeństwem, odpowiadających pięciu misjom zdefiniowanym w Programie Operacyjnym Horyzont Europa.
Zdobywcami pierwszych nagród w każdej z pięciu kategorii zostali:
Adaptacja do zmian klimatu: zespół H2FAST (Paweł Brusiło, Faisal Alaid, Brita Laht, Ana Maria Popa), który opracował nowatorską, samowystarczalną instalację zasilaną energią słoneczną i wiatrową, która łagodzi skutki ekstremalnych warunków pogodowych i zwiększa odporność infrastruktury energetycznej.
Profilaktyka przeciwrakowa oraz opieka nad chorymi na raka: zespół Breath for Life (Anneke Kastelein, Ana Filipa Moreno, Guillermo Nevot, Simone Kresevic), który stworzył innowacyjne urządzenie służące do wykrywania i diagnozowania chorób nowotworowych. Projekt ma na celu umożliwienie wczesnego wykrywania choroby każdemu, umożliwiając szybkie interwencje, które mogą znacznie poprawić wyniki leczenia pacjentów.
Fot. Szymon Nawrat
Woda oraz odnawianie środowiska naturalnego oceanów: zespół WhaleTrail (Leonard Günzel, Špela Lemež, Akshay Kowlesser, Adriano Nicola Pilagatti), który zaproponował opracowanie Artificial Whale Excrement (AWE) jako substytutu naturalnych składników odżywczych, które byłyby dostarczane przez zdrowe populacje wielorybów, co pozwoliłoby na uzupełnienie składników odżywczych w oceanach, wspierając wzrost planktonu i wspomagając morskie sieci pokarmowe.
Inteligentne i neutralne klimatycznie miasta: zespół E(CO) mining (Ali Badiei, Aanchal Sharma, Carmelo Carbone, Muhammad Hamza Daud), który zaproponował wykorzystanie zlikwidowanych kopalń węgla i pobliskich zbiorników wodnych jako źródeł ciepła dla okręgowych elektrowni zasilanych pompami ciepła.
Przywracanie żyzności gleby: zespół ReviSoil (Aleksandra Makiej, Adam Grzywaczyk, Qumber Abbas, Emma Olmi), który opracował rozwiązanie w zakresie recyklingu poprzez wykorzystanie na obszarach miejskich bioodpadów – w tym resztek roślinnych, obierek, poprzemysłowej materii organicznej i biowęgla – jako nawozu glebowego.
Nagrodę główną, wynoszącą 12 tys. euro, zdobył zespół Breath for Life (na fot.). W każdej z kategorii przyznano również nagrody za drugie miejsce oraz nagrodę publiczności i nagrodę specjalną.
Poznaj wszystkich zwycięzców konkursu EU TalentOn.
European Union Contest for Young Scientists (EUCYS) to wydarzenie z bogatą tradycją, które od 1989 roku odkrywa naukowe talenty wśród młodzieży. W tegorocznym konkursie wzięło udział 143 utalentowanych uczniów i studentów w wieku od 14 do 21 lat z 38 krajów, którzy zaprezentowali 94 projekty badawcze przed międzynarodowym jury. Prace, które powstały na gruncie nauk przyrodniczych, technicznych, ekonomicznych czy społecznych, ocenione zostały pod kątem innowacyjności, kreatywności oraz potencjalnego wpływu na świat nauki.
Pierwsze nagrody w wysokości 7 tys. euro otrzymali:
Lamia Music z Austrii za projekt „Sustainable and Advanced Approaches to Dye-Sensitized Solar Cells” – celem badania było zapewnienie kompleksowego spojrzenia zarówno na obecny rozwój ogniw słonecznych uczulanych barwnikiem, jak i na przyszłe technologie, a także ocena znaczenia każdego parametru w odniesieniu do ogólnej wydajności konwersji energii.
Nikhil Vemuri z USA za projekt „ANOMaLY: A Real-Time Globalized System for Effective Regional Mitigation of Agricultural Nitrous Oxide Emissions” – opracowano system identyfikujący emisję podtlenku azotu (N2O) w czasie rzeczywistym na całym świecie, umożliwiający szybkie jej ograniczenie.
Piotr Olbryś z Polski za projekt „Design of new pyrene-4,5,9,10-tetraone-based heterocyclic derivatives as high-capacity organic cathode materials: a density functional theory study” – autor zaprojektował nowe pochodne materiałów PTO i zbadał ich właściwości. Mogą one posłużyć jako podstawa do stworzenia nowej generacji ekologicznych baterii.
Aleksandra Petkova z Bułgarii za projekt „Theoretical and Experimental Investigation of Ship Wakes” – inicjatywa pozwoliła na nowo zbadać powstawanie i charakterystykę falowania statków i sformułować nową teorię na temat kątów przebudzenia.
Poznaj wszystkich zwycięzców konkursu EUCYS.
Organizacja prestiżowych konkursów EU TalentOn oraz EUCYS była dla Katowic ogromną szansą na pokazanie swojego potencjału jako prężnie rozwijającego się ośrodka akademickiego i naukowego. Miasto, które w ostatnich latach przeszło dynamiczną transformację, coraz bardziej umacnia swoją naukową pozycję na mapie Polski i Europy.
Europejskie Miasto Nauki Katowice 2024 organizuje Konsorcjum Akademickie – Katowice Miasto Nauki, w skład którego wchodzą: Akademia Muzyczna im. Karola Szymanowskiego, Akademia Sztuk Pięknych w Katowicach, Akademia Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach, Politechnika Śląska, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach, Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Uniwersytet Śląski w Katowicach (lider), Miasto Katowice, Województwo Śląskie oraz Metropolia Górnośląsko-Zagłębiowska.
Pod patronatem medialnym „Forum Akademickiego”