logo
FA 02/2020 Okolice nauki

Droga przez labirynt

Złożoność materii ustawowej dotyczącej szkolnictwa wyższego jest na tyle duża, a zmiany wprowadzone obecnymi regulacjami na tyle daleko idące, że wymagały szerokiego komentarza. Podjął się tego zespół kierowany przez prof. Jerzego Woźnickiego, prezesa Fundacji Rektorów Polskich, byłego rektora Politechniki Warszawskiej i przewodniczącego Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich. A co nie mniej ważne, przedstawiciela Prezydenta RP jako wnioskodawcy w pracach nad ustawą Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce z 2005 roku. W zespole redakcyjnym monografii pt. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Komentarz, opublikowanej nakładem wydawnictwa Wolters Kluwer, poza przewodniczącym, prof. Jerzym Woźnickim, znalazło się grono ekspertów (dr Iryna Degatyarowa, dr Marcin Dokowicz, dr Maria Hulicka, dr Tomasz Jędrzejewski, Anna Mrozowska, dr hab. Paweł Wojciechowski) zajmujących się od wielu lat problematyką szkolnictwa wyższego i nauki, a także aktywnie uczestniczących w krajowych i międzynarodowych gremiach przedstawicielskich szkolnictwa wyższego. Osoby te łączyły doświadczenie w pracy i kierowaniu szkołami wyższymi oraz aktywny udział w tworzeniu wielu kluczowych dokumentów szkolnictwa wyższego, opracowywanych przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Konferencję Rektorów Akademickich Szkół Polskich oraz Fundację Rektorów Polskich. Monografię zrecenzował prof. Bronisław Sitek, sekretarz Centralnej Komisji do spraw Stopni i Tytułu, a także członek nowo powołanej Rady Doskonałości Naukowej.

Autorzy monografii podjęli się zadania wyjątkowego, gdyż przeanalizowali każdy z 470 artykułów ustawy z 20 lipca 2018 roku, opatrując je obszernymi komentarzami. Była to z pewnością benedyktyńska praca, biorąc pod uwagę wyjątkowo krótki czas redagowania monografii, obszerność i złożoność podejmowanej problematyki, a także konieczność łączenia zapisów ustawy z 20 lipca 2018 roku z wieloma innymi regulacjami prawnymi. Niewątpliwą zaletą monografii jest to, że autorzy komentarzy nie ograniczyli się do objaśnień znaczenia poszczególnych artykułów ustawy, lecz wskazali różnice pomiędzy wcześniejszymi regulacjami prawnymi a obecnym stanem prawnym, proponując także interpretacje poszczególnych zapisów ustawy.

Za szczególną wartość monografii można uznać wnikliwość i rzetelność autorów, którzy starali się w przystępny sposób „rozszyfrować” poszczególne zapisy ustawy, stąd zaproponowany tytuł niniejszej recenzji. Monografia jest wyjątkowo cennym opracowaniem, które może być pomocne instytucjom przedstawicielskim szkolnictwa wyższego, a także władzom uczelni, w tym zwłaszcza organom uczelni opisanym w statutach instytucji akademickich, oraz uczelnianym zespołom radców prawnych, którzy aktywnie współuczestniczą w tworzeniu regulacji wewnętrznych autonomicznych szkół wyższych. Szczególna wartość monografii, zdaniem piszącego te słowa, dotyczy komentarzy odnoszących się do organizacji i zarządzania uczelnią, a także wyjaśniania meandrów ładu korporacyjnego uczelni, którego szczegóły znajdują się w statutach uczelni. Nie mniej istotne są komentarze dotyczące roli instytucji przedstawicielskich, których znaczenia dla funkcjonowania i doskonalenia systemu szkolnictwa wyższego nie sposób przecenić. Bardzo cenne są również komentarze dotyczące stosowania lub nie Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż pozwalają rozstrzygnąć szereg dylematów, z którymi stykają się władze wielu uczelni.

Wysokie walory merytoryczne monografii, których gwarantem jest zespół redakcyjny, sprawiają, że to wyjątkowe dzieło powinno trafić do każdej instytucji akademickiej.

Krzysztof Leja

Jerzy WOŹNICKI (red.), Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2019.

Wróć