Fundacja na rzecz Nauki Polskiej otworzyła kolejny – drugi w tym roku – nabór wniosków na finansowanie Międzynarodowych Agend Badawczych. Środki umożliwią wybitnym naukowcom z Polski i zagranicy stworzenie w naszym kraju nowoczesnych centrów zdolnych do prowadzenia innowacyjnych projektów na światowym poziomie. Aplikacje można wysyłać do 12 maja.
Międzynarodowe Agendy Badawcze skupiają się na przełomowych badaniach, które wykorzystując najświeższe odkrycia i wiedzę naukową mają rozwiązywać realne problemy współczesnego społeczeństwa. Do tej pory utworzono 15 tego typu centrów, które łącznie zatrudniły ponad pół tysiąca naukowców, w tym połowę z zagranicy. Szansa na dołączenie do tego elitarnego grona otwiera się właśnie przed kolejnymi zespołami badawczymi.
– W Polsce potrzebujemy centrów doskonałości, czyli takich miejsc, które dają możliwość prowadzenia badań na światowym poziomie i współpracy z międzynarodową społecznością naukową. Są one nam potrzebne, aby przyciągać najlepszych badaczy z Polski i z zagranicy. Takich centrów powinno być w naszym kraju jak najwięcej, jeżeli chcemy, żeby nauka uprawiana w Polsce była naprawdę konkurencyjna – przekonuje prof. Maciej Żylicz, prezes Fundacji na rzecz Nauki Polskiej.
MAB to model wsparcia dla wybitnych naukowców z Polski i zagranicy, którzy chcą stworzyć w naszym kraju nowoczesne centra badawcze, zdolne do prowadzenia innowacyjnych projektów na światowym poziomie. Każda jednostka MAB działa we współpracy z zagranicznym partnerem naukowym i skupia się na wybranym, strategicznym obszarze badawczym. Projekty wybierane są w drodze konkursu.
O dofinansowanie mogą się ubiegać organizacje badawcze, które wraz z międzynarodowym partnerem planują realizację projektów B+R (badania przemysłowe i eksperymentalne prace rozwojowe) w obszarze Krajowych Inteligentnych Specjalizacji (KIS). Wnioskodawca wskazuje lidera/liderkę projektu, odpowiedzialnego za koncepcję i realizację zadań merytorycznych.
Wnioski można składać do 12 maja. Maksymalne dofinansowanie dla pojedynczego projektu wynosi 30 milionów złotych. Łączny budżet naboru to 120 mln zł. Szczegółowe informacje dostępne są na stronie internetowej Fundacji na rzecz Nauki Polskiej.
MK
W wyniku dotychczasowych konkursów na uruchomienie Międzynarodowych Agend Badawczych powołano 15 takich jednostek, a szesnasta, wyłoniona w ostatnim konkursie, powstanie w najbliższym czasie. Ze środków Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój w wysokości ponad 500 mln zł FNP sfinansowała stworzenie 14 MABów. Osiem z nich zdobyło finansowanie w nowej perspektywie finansowej Unii Europejskiej już ze środków programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki. Dodatkowo ze środków FENG Fundacja przyznała finansowanie dwóm nowym projektom: Race-Prime, który jest realizowany w Międzynarodowym Instytucie Biologii Molekularnej i Komórkowej w Warszawie oraz Centrum Wiarygodnej Sztucznej Inteligencji przy Politechnice Warszawskiej. Dotychczas ze środków FENG Fundacja przyznała ponad 306 mln zł na funkcjonowanie Międzynarodowych Agend Badawczych.
Maciej Wojtkowski
Wśród działających już tego typu jednostek jest ICTER – Międzynarodowe Centrum Badań Oka, stworzone przy Instytucie Chemii Fizycznej PAN w Warszawie. Opracowywane są tam przełomowe systemy pozwalające na diagnozowanie schorzeń oczu na poziomie pojedynczej komórki. Badacze zajmują się też terapiami genowymi leczącymi utratę wzroku oraz precyzyjnymi, zrobotyzowanymi narzędziami chirurgicznymi pozwalającymi na przeprowadzanie niezwykle delikatnych operacji na oku pacjenta.
Tomasz Dietl
Z kolei w centrum MagTop z Instytutu Fizyki PAN w Warszawie powstaje zupełnie nowa klasa materiałów, tzw. materiały topologiczne. Ich zastosowanie może być szerokie: od konstrukcji komputerów kwantowych przez wykorzystywanie do odzyskiwania energii cieplnej w silnikach czy budowy superczułych noktowizorów.
Marek Żukowski
Natomiast ośrodek SWIFT, stworzony na Uniwersytecie Gdańskim, pracuje nad wprowadzeniem do powszechnego użycia klinicznego spersonalizowanych, dostosowanych do fizjologii konkretnego pacjenta terapii raka płuca, w ramach których komórki rakowe są niszczone przez układ odpornościowy chorego.
